| Rusya’da ODK (SRO) hayal mi gerçek mi? |
Ulusal Projeciler Birliği Komite üyesi Alensandr Valentinoviç Meşalov inşaat sektöründe ODK (SRO) sisteminin bugünü hakkında bir değerlendirme ve yorum hazırlamış. Bu yorumu kısaltarak ilginize sunuyoruz. Meşalov yazısında ODK (SRO)’ların sektörü ilgilendiren kanunların hazırlanışı sırasındaki durumlarına ağırlık vermiş. Meşalov eğer sektör gerçekten katılımcıların yönetimine bırakılacaksa daha kanun tasarısı aşamasında çalışmalara katılımlarının sağlanması gerekir diyor. Gerçek durum ise şöyle: Rusya’da idari sistemde gerçekleşen yeniden yapılanmanın bir parçası olarak inşaat sektöründe de kendini yönetme düzenine geçilmesi gündeme geldi. Ancak daha başından itibaren yeni düzenlemenin karşısında olanlar da vardı. Bazı sektör temsilcileri, milletvekilleri haklı nedenlerle kanun tasarısına eleştiriler yapmaktaydılar. Sovyetler dönemindeki inşaat standartları, kuralları sistemi kaldırılırken yerine kullanılacak yeni sistem henüz oluşturulmamış idi. Ancak tüm eleştirilere rağmen ODK (SRO) kanunu yürürlüğe girdi ve 2010 yılında bu kanuna göre sektör hareket ediyor. Yeniden yapılanma çerçevesinde bugüne kadar yapılanlar neler bir bakalım:
1. ODK (SRO)’ların bir çoğunda üyelerin uygunluk kontrolleri yapılır hale geldi.; 2. ODK (SRO) Ulusal Birlikleri hükümet nezdinde inşaat norm ve kurallarının yenilenmesi konusunu işliyorlar.; 3. ODK (SRO)’ların aktif katılımı ile inşaat sektöründe uyulacak teknik talimatlar hazırlanıyor.; 4. Tüm ODK (SRO)’larda telafi fonları oluşturuldu, sigorta sorumluluğu sistemi çalışır hale getirildi. Bunları ODK (SRO) sisteminin ilk hedeflerine ulaşıldı şeklinde yorumlamak gerekiyor. Ancak gerçekte sistemin getirdiği sorunlar birbiri ardına ortaya çıkmaya devam ediyor. Şu an ODK (SRO)’larda görülen tek faaliyet eski inşaat lisanslarının yerine iş izinleri düzenlemek. İş izni vermek ODK (SRO)’ların kanundan kaynaklanan yükümlülükleri. Ama bu yeterli değil. ODK (SRO) üyesi inşaat şirketlerinin yeni iş almaları konusunda çalışmaları olması gerekir. Eğer konu devlet kanalından gelen ihaleler ise ODK (SRO) üyeleri ihale komisyonlarına üye olabilmeliler. Hiç olmaz ise bu tür komisyonlarda bir oy hakları olmalı. Gördüğümüz diğer bir tablo yeni kanunlar üzerinde çalışmalar yapılırken ODK (SRO)’lardan gelen önerilerin çoğunlukla görmezlikten geliniyor olması. Özellikle son dönemde birbiri ardına çıkarılan kanun, yönetmelik, emir vs bir çok belge ile ODK (SRO) sisteminin çalışması uğruna yeni düzenlemeler yapılıyor. Tüm bunlar olurken ODK (SRO)’lara gerektiği şekilde tepki verme, öneri getirme zamanı tanınmıyor. Bazı kanun değişiklikleri konusunda ODK (SRO)’lar resmen görüşlerini ilgili yerlere duyurmayı başarsalar bile bu kabul görecekleri anlamına gelmiyor. Kanun dışı bakanlıklar tarafından yayınlanan mektup ve belgelerde de aynı durum görülüyor. Sanki bu kurum ve kuruluşlarda inşaat sektörü konusunda uzman kişiler çalışıyormuş gibi ODK (SRO)’lara danışma gereği bile duyulmuyor. Kürsüden yapılan güzel konuşmalara rağmen gerçek hayatta ODK (SRO)’ların kendilerini ilgilendiren kanun ve diğer belgelerin hazırlanmasında hiç bir rolleri olmuyor. Sistemin işlemesine bir zorluk da ODK (SRO) kayıtlarını yapma yükümlülüğü verilen Rostehnadzor’un bazı kanuna aykırı faaliyetleri. Rostehnadzor kayı işlemi için kanunda istenmeyen bir çok belge talep ediyor ve bu belgelerin olmamasından dolayı bir çok kuruluşa ODK (SRO) statüsü vermiyor. 2010 yazında da gördüğümüz üzere ODK (SRO) adayları Rostehnadzor ile davalık olmaktansa anlaşma yolları bulmaya çalışıyorlar. En son gördüğümüz engel yeni iş listesi ile ilgili. Bakanlık tarafından onaylanan bu liste şu anda yürürlükte. Rostehnadzor’un da bu listeye uygun değişiklikleri otomatikman yapması lazım. Ancak bunun yerinde ODK (SRO)’lardan yine ek belgeler isteniyor. Sistemin işlemesi bürokrasiye bırakılıyor. Devlet bir yandan ODK (SRO)’lara kendi koyacağınız kurallara göre yaşayın diyor, diğer yandan bunun önüne olmadık engeller çıkarıyor. Paradoks ama gerçek bu. Şu an gördüğümüz tabloyu özetlersek: Kendini ODK (SRO) olarak gören kuruluşlar sistemi oluşturuldu. Ama gerçek anlamda ODK (SRO) sistemine daha çok uzağız. Haber kaynağı: www.sro-s.ru 13.08.2010 |