Insaat.Ru

 Sayın Başmüşavir Türk inşaat müteahhitlerinin yurt dışı faaliyetlerinin gelişimini bize rakamlarla özetler misiniz?

Türkiye’de 1950’li yıllarada artan imar faaliyetleri sırasında deneyim kazanmaya başlayan müteahhitlerimizin yurt dışı serüveni 1973 yılında Libya’da alınan bir liman inşaatı ile başlamıştır. Müteahhitlerimiz 1970’li yıllarda Kuzey Afrika’da, 1980’li yıllarda ise Orta Doğu’da aktif olmuşlardır. 1980’lerin sonlarında SSCB pazarına giren müteahhitlerimiz 1990’larda BDT ülkelerinde ağırlıklıklarını koymuşlardır.

Müteahhitlerimiz bugün ise, Balkanlar’dan Uzak Doğu’ya, Afrika’dan Orta Asya’ya, Orta Doğu’dan Rusya Federasyonu (RF)’na 65 ülkede iş yapmaktadırlar. Bugüne kadar yurt dışında üstlendiğimiz işlerin toplam hacmi 90 milyar doları aşmıştır. Bu veri yıllık ortalama 2,5-3 milyar dolara tekabül etmektedir. 2003 ila 2006 yıllarında sırasıyla 3.5, 6.5, 9.8 ve 15.9 milyar dolar yeni iş üstlendiğimiz dikkate alındığında yurt dışı müteahhitlik hizmetleri sektörümüzün son yıllarada üst düzeyde bir performans sergilediği açıkça görülmektedir.

Nitekim, saygın bir inşaat sektörü dergisi olan ENR (Engineering News Report)’nin geçtiğimiz aylarda açıkladığı dünyanın en büyük 225 inşaat firması arasına 22 Türk müteahhidinin de yer almış olması bu olumlu gelişmeyi teyit etmektedir.

Zira, Türk müteahhitleri endüstriyel tesisler, otoyol, köprü, tünel, petrokimya tesisleri, havaalanları, limanlar, binalar, spor kompleksleri gibi her türlü yapıyı uygun fiyatla, yüksek teknoliji kullanarak hızlı ve kaliteli olarak üretebilmektedir.

Halen uluslararası inşaat pazarından yaklaşık % 4 oranında pay alan inşaat sektörümüzün orta vadedeki hedefi bu oranı % 10 mertebesine çıkarmaktır.

Türkiye’nin Rusya Federasyonu (RF) ve daha öncesinde SSCB inşaat pazarındaki durumundan kısaca sözeder misiniz? Nereden nereye geldik?

Birinci körfez krizi nedeniyle Orta Doğu kapısının müteahhitlerimize kapanmasıyla eşzamanlı olarak SSCB (bilahare BDT) kapısının açılması yurt dışı müteahhitlik hizmetleri sektörümüzün sekteye uğramadan yoluna büyüyerek devam etmesinde önemli bir kilometre taşı olmuştur. Bu arada, Türk müteahhitlerinin SSCB pazarına girişinde ülkemizle SSCB arasında imzalanan 1984 tarihli doğalgaz anlaşmasının ödemeye ilişkin maddesindeki off-set hükmünün önemli bir yer tuttuğunu da belirtmeliyim.

RF inşaat pazarında ilk yıllarda bazı büyük firmalarımızın ortak hareket ederek pazara güçlü bir giriş yaptıklarını hepimiz hatırlarız. Zaman içerisinde münferit hareket etmeye başlayan firmalarımızın diğer ülke firmalarıyla rekabetin yanısıra zaman zaman kendi aralarında  kıyasıya fiyat kırdıklarına şahit olduk. Bu gelişmelere bağlı olarak firmalarımızın önemli ölçüde kar kayıplarına maruz kaldıklarını biliyoruz.  

Herşeye rağmen Türkiye bugün RF inşaat pazarındaki yabancı aktörler içerisinde ilk sırada yer almaktadır. Bu ülkede üstlendiğimiz inşaat işleri dünya genelinde üstlendiklerimizin yaklaşık dörtte birini oluşturmaktadır. Dünya devleri arasında yer alan 22 firmamızın çoğu RF’de aktif olarak çalışmaktadırlar. Hatta, bazı firmalarımızın özellikle RF’deki başarılı faaliyetleri neticesinde dünya devleri arasına girdiğini görüyoruz.

Moskova’dan Sahalin’e, St. Petersburg’dan Krasnodar’a kadar RF’nin bir çok bölgesinde iş merkezinden havaalanına, enerji tesisinden spor kompleksine, hastaneden otele kadar çok geniş bir yelpazede önemli projelere imza atmış bulunan Türk müteahhitleri RF’de haklı bir üne sahip olmuşlardır.

Yüksek teknoloji kullanarak uygun fiyatla süratli ve kaliteli iş üreten müteahhitlerimiz bugün hem Ruslar hem de RF’de iş yapan yabancı yatırımcılar tarafından tercih edilmektedir.